{"id":14,"date":"2023-12-18T08:21:32","date_gmt":"2023-12-18T07:21:32","guid":{"rendered":"https:\/\/leszczawadolna.przemyska.pl\/?page_id=14"},"modified":"2023-12-18T08:51:58","modified_gmt":"2023-12-18T07:51:58","slug":"o-parafii","status":"publish","type":"page","link":"https:\/\/leszczawadolna.przemyska.pl\/index.php\/o-parafii\/","title":{"rendered":"O Parafii"},"content":{"rendered":"\t\t<div data-elementor-type=\"wp-page\" data-elementor-id=\"14\" class=\"elementor elementor-14\">\n\t\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-155dae0 e-flex e-con-boxed e-con e-parent\" data-id=\"155dae0\" data-element_type=\"container\" data-settings=\"{&quot;content_width&quot;:&quot;boxed&quot;}\" data-core-v316-plus=\"true\">\n\t\t\t\t\t<div class=\"e-con-inner\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-9b540b7 elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"9b540b7\" data-element_type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-container\">\n\t\t\t<style>\/*! elementor - v3.18.0 - 08-12-2023 *\/\n.elementor-widget-text-editor.elementor-drop-cap-view-stacked .elementor-drop-cap{background-color:#69727d;color:#fff}.elementor-widget-text-editor.elementor-drop-cap-view-framed .elementor-drop-cap{color:#69727d;border:3px solid;background-color:transparent}.elementor-widget-text-editor:not(.elementor-drop-cap-view-default) .elementor-drop-cap{margin-top:8px}.elementor-widget-text-editor:not(.elementor-drop-cap-view-default) .elementor-drop-cap-letter{width:1em;height:1em}.elementor-widget-text-editor .elementor-drop-cap{float:left;text-align:center;line-height:1;font-size:50px}.elementor-widget-text-editor .elementor-drop-cap-letter{display:inline-block}<\/style>\t\t\t\t<p>Najstarsze wiadomo\u015bci o parafii w Leszczawie mamy dzi\u0119ki opracowaniu dr Grzegorza Klebowicza. Parafia zosta\u0142a erygowana przez biskupa Jana Dziaduskiego 11 lutego 1547 r, a uposa\u017cy\u0142 j\u0105 w\u0142a\u015bciciel Leszczawy Jan z Humnisk Humnicki, kt\u00f3ry r\u00f3wnie\u017c doprowadzi\u0142 do powstania pierwszego ko\u015bcio\u0142a pod wezwaniem \u015bw. Jana Chrzciciela. Pierwszym proboszczem ustanowiony zosta\u0142 ks. Tyburcjusz Borynowski. Pocz\u0105tkowo parafia nale\u017ca\u0142a do dekanatu przemyskiego, a p\u00f3\u017aniej do mo\u015bcickiego.&nbsp;<\/p><p><br><\/p><p>W wizytacji Szmbeka z 1722 r. mamy opis ko\u015bcio\u0142a, gdy&nbsp; parafi\u0119&nbsp; wizytowa\u0142&nbsp; ks.&nbsp; Jan Metlant.&nbsp; Wizytator&nbsp; wyra\u017anie&nbsp; zaznaczy\u0142,&nbsp; \u017ce&nbsp; by\u0142&nbsp; to&nbsp; pierwotny&nbsp; ko\u015bci\u00f3\u0142&nbsp; \u015bw.&nbsp; Jana Chrzciciela ufundowany i wybudowany przez Jana Humnickiego, za\u015b jego restauracja mia\u0142a miejsce w roku 1647. By\u0142 to obiekt drewniany, kryty gontem z przylegaj\u0105c\u0105 od wej\u015bcia dzwonnic\u0105. W sk\u0142ad okr\u0119gu parafialnego licz\u0105cego w\u00f3wczas 130 wiernych, zaliczone zosta\u0142y wsie Leszczawa Dolna, Leszczawa G\u00f3rna, Kot\u00f3w, Leszczawka i Rudawka.<\/p><p><br><\/p><p>W 1743 r. ko\u015bci\u00f3\u0142 zosta\u0142 konsekrowany przez biskupa Wac\u0142awa Hieronima Sierakowskiego. Do parafii nale\u017ca\u0142y: Leszczawa G\u00f3rna, Leszczawka, Malawa, Brze\u017cawa, \u0141omna i Dobrzanka i ten sk\u0142ad parafii nie zmieni\u0142 si\u0119 do czasu II wojny \u015bwiatowej. W 1772 r. parafia nale\u017ca\u0142a do dekanatu Nowe Miasto, a w pocz\u0105tkach XIX wieku do dekanatu dobromilskiego.<\/p><p><br><\/p><p>W latach trzydziestych XX wieku rozpocz\u0119\u0142a si\u0119 budowa nowej murowanej \u015bwi\u0105tyni, kt\u00f3ra trwa\u0142a od 1933 r. Schematyzmy rzymskokatolickiej diecezji przemyskiej z lat 1933-1938 podaj\u0105 informacj\u0119, \u017ce trwa budowa nowego ko\u015bcio\u0142a, podobna informacja jest w pierwszym powojennym wydaniu schematyzmu z 1952 r.&nbsp;<\/p><p><br><\/p><p>Wed\u0142ug schematyzm\u00f3w rzymskokatolickiej diecezji przemyskiej w 1898 r. w Malawie istnia\u0142a ju\u017c szko\u0142a, natomiast rok p\u00f3\u017aniej mamy informacje o szkole w Brze\u017cawie. W 1908 r. jest wzmianka o szkole w Leszczawie Dolnej, a w 1910 r. w Leszczawie G\u00f3rnej. W latach dwudziestych XX wieku mamy informacj\u0119 o istnieniu 6 szk\u00f3\u0142 w parafii Leszczawa Dolna, jednak bez podania miejscowo\u015bci.<\/p><p><br><\/p><p>Przy parafii od 1879 r. dzia\u0142a\u0142o Bractwo Apostolstwa Serca Pana Jezusa, od 1886 \u017bywy R\u00f3\u017caniec, od 1902 r. grupa wspierania wstrzemi\u0119\u017aliwo\u015bci (abstynencji) oraz czcz\u0105ca Anio\u0142a Str\u00f3\u017ca i \u015awi\u0119t\u0105 Rodzin\u0119. W 1913 r. funkcjonowa\u0142y tylko \u017bywy R\u00f3\u017caniec i grupa wspierania wstrzemi\u0119\u017aliwo\u015bci, rok p\u00f3\u017aniej doszed\u0142 apostolat modlitewny. Niestety p\u00f3\u017aniejsze schematyzmy nie wyszczeg\u00f3lniaj\u0105 ju\u017c grup modlitewnych w parafiach.&nbsp;<\/p><p><br><\/p><p>Dochody ko\u015bcielne od 1891 r. wynosi\u0142y 153 floreny, 61 krajcar\u00f3w, od 1900 r. 154 floreny, 61 krajcar\u00f3w. W wyniku wprowadzenia nowej waluty w Austro-W\u0119grzech od 1901 r. by\u0142o to 309 koron, 22 halerze, w 1912 r. 152 korony, 66 halerzy, w 1914 r. 45 koron, 66 halerzy, a w 1916 r. 1054 korony, 34 halerze.<\/p><p><br><\/p><p>W opisywanym okresie Leszczawa Dolna mia\u0142a r\u00f3\u017cnych w\u0142a\u015bcicieli. 1810?-1861 Maria Konarska, 1862- 1869? \u017byd Naftali Rebhuhn, 1874 Karol Arndt, 1875 Ludwik Hilwik, 1877 ewangelik Guilhelmus Osbellkaus, 1878-1883 Roman Romer, 1884-1904 Leopold Janiszewski, 1905-1914? Jan Janiszewski i Klotylda z Maniawskich Janiszewska, 1916-1928 Jan i Tadeusz Janiszewscy, 1929 Tadeusz Janiszewski i spadkobiercy Jana Janiszewskiego (zm. 25.09.1926 r. w Leszczawie Dolnej), 1932-1938 spadkobiercy Jana i Tadeusza Janiszewskich.<\/p><p><br><\/p><p>Zachowa\u0142o si\u0119 niewiele informacji o wygl\u0105dzie \u00f3wczesnego ko\u015bcio\u0142a. Kronika Diecezji Przemyskiej, Zeszyt 6, Listopad i Grudzie\u0144 1906 r. podaje informacje o wizytacji parafii Leszczawa Dolna przez biskupa sufragana przemyskiego Karola J\u00f3zefa Fischera w dniach 3-4 wrze\u015bnia 1906 r.: Ju\u017c si\u0119 s\u0142o\u0144ce mia\u0142o ku zachodowi, gdy ks. biskup &#8211; wst\u0105piwszy po drodze do miejscowej cerkwi &#8211; przyby\u0142 do ko\u015bcio\u0142a w Leszczawie. Ko\u015bci\u00f3\u0142 ten stoi po prostu w parku. Otoczony drzewami, nadto tak blisko parku dworskiego pp. Janiszewskich, \u017ce gdy bezpo\u015brednio przed wizytacy\u0105 by\u0142a tu Misya OO. Jezuit\u00f3w, kaza\u0142 p. kolator dla wygody ksi\u0119\u017cy i ludu wyj\u0105\u0107 sztachety; ambona stan\u0119\u0142a w parku. Pozostawiono ten stan do przybycia ks. biskupa, kt\u00f3ry t\u0119 ambon\u0119 nale\u017cycie wykorzysta\u0142. Dw\u00f3r jest zaraz przy ko\u015bciele; plebania dziesi\u0119\u0107 razy dalej od ko\u015bcio\u0142a ni\u017c dw\u00f3r; nadto ks. proboszcz musi z plebanii do g\u00f3ry si\u0119 pi\u0105\u0107 do ko\u015bcio\u0142a. Drog\u0119 ma prze\u015bliczn\u0105, przez szpaler drzew; ale co mu z tego w zimie przy go\u0142oledzi? W og\u00f3le okolica Birczy i Leszczawy jest \u015bliczna. Ale ko\u015bci\u00f3\u0142 w Leszczawie staruszek, drewniany z po\u0142owy XVII. wieku, ubogi, wewn\u0105trz pobielony. \u017badnych osobliwo\u015bci nie posiada. O jego wyrestaurowaniu nie ma mowy; trzeba my\u015ble\u0107 o nowym ko\u015bciele; i to ma na sercu ks. proboszcz Stan. Stankiewicz, &#8211; ale warunki trudne, bo lud ubogi. Dwie szko\u0142y w parafii, w Brze\u017cawie i Malawie; in loco parochiae (w miejscu siedziby parafii) niema szko\u0142y. Do bierzmowania przyst\u0105pi\u0142o 339 os\u00f3b. PP. Janiszewscy podejmowali obiadem ks. biskupa z ksi\u0119\u017cmi i liczne grono obywatelstwa okolicy.<\/p><p><br><\/p><p>Kronika diecezji przemyskiej ze stycznia 1911 r. opublikowa\u0142a plany tworzenia nowych parafii, ekspozytur i budowy \u015bwi\u0105ty\u0144. Na terenie parafii Leszczawa Dolna planowano utworzy\u0107 ekspozytur\u0119 w Lipie do kt\u00f3rej nale\u0107 mia\u0142y Lipa, Malawa i Brze\u017cawa. W Lipie mia\u0142 powsta\u0107 ko\u015bci\u00f3\u0142 a w Malawie kaplica.<\/p><p><br><\/p><p>Proboszczami parafii Leszczawa Dolna w opisywanym okresie byli: 1810 Franciszek Przonakiewicz &#8211; administrator (adm.). 1811 Kazimierz Sagalski. 1817 Bernard Zachariasiewicz adm. 1818 Franciszek Przonakiewicz &#8211; adm. 1820-1831 Jan Jandzi\u0144ski &#8211; adm. (proboszcz z Birczy) ur. w 1783 r. wy\u015bwi\u0119cony w 1808 r., 1832-1834 Jan Myd\u0142o &#8211; administrator ur. w 1803&nbsp; r., wy\u015bwi\u0119cony w 1828 r. 1829-1831 wikariusz w parafii Rudki, 1835-1837 administrator, a p\u00f3\u017aniej do 1846 r.?&nbsp; proboszcz w Trzcinicy, 1845?-1846? r. by\u0142 wicedziekanem jasielskim, 1853?-1869? proboszcz w Strza\u0142kowicach. 1835-1836 Wincenty Padewicz &#8211; adm. ur. w 1802 r., wy\u015bwi\u0119cony w 1827 r. 1837 &#8211; 1902 Stefan Stok\u0142osi\u0144ski, adm. w latach 1837-1840. \u0141\u0105cznie w parafii 65 lat! Ur. w 1808 r., wy\u015bwi\u0119cony w 1831 r. W 1884 r. otrzyma\u0142 tytu\u0142 Prezbiter Jubilat. Wcze\u015bniej w latach 1831-1832 by\u0142 wikariuszem w parafii Przeworsk, w latach 1832-1833 w parafii Brzostek, a w 1833-1834 administrator parafii Lubla. Ze wzgl\u0119du na wiek, od 1893 r. w parafii by\u0142 tak\u017ce wikariusz. Ignacy Zi\u0119ba, w latach 1894-1895 Jan Drzewicki, w 1896 r. Micha\u0142 Kuczek, 1897-1900 Franciszek Pa\u0142ys, a w 1901 r. Stanis\u0142aw Stankiewicz. Stefan Stok\u0142osi\u0144ski Zmar\u0142 17.03.1902 r. 1902 Jakub B\u0142aszczak &#8211; adm., proboszcz z Hy\u017cnego. Wiemy, \u017ce og\u0142oszono konkurs na probostwo w Leszczawie Dolnej, kt\u00f3ry trwa\u0142 do 30 kwietnia 1902 r.! 1902-1908 Stanis\u0142aw Stankiewicz, ur. w 1864 r., wy\u015bwi\u0119cony w 1891 r. Od 1909 r. proboszcz Weso\u0142ej w dekanacie Dyn\u00f3w. Zmar\u0142 13.07.1922 r. 1909-1911 Jan Ga\u0142uszka, ur. w 1874 r. w Krzywczy, od 1912 r. by\u0142 proboszczem w Nowym Mie\u015bcie, dekanat Dobromil. Zmar\u0142 25.09.1918 r. 1912 Kazimierz Sm\u00f3lski &#8211; adm., proboszcz Birczy. 1913-1914? Jan Konopka ur. w 1874 r. w Woli Antoniowskiej, wy\u015bwi\u0119cony w 1901 r. P\u00f3\u017aniej proboszcz w Stobiernej. Zmar\u0142 29.02.1944 r. 1916 Stanis\u0142aw Oko\u0144ski &#8211; adm., proboszcz Birczy. 1919-1948 Andrzej Cz\u0105stka ur. w 1882 r. w Kro\u015bcienku Ni\u017cnym, wy\u015bwi\u0119cony w 1909 r. Od 1935 r. wicedziekan dobromilski. Po II \u015bwiatowej wojnie dziekan bircza\u0144ski, zmar\u0142 25.10.1948 r. w Przemy\u015blu.<\/p><p><br><\/p><p>W 1810 r. liczba wiernych w parafii wynosi\u0142a 686 i powoli ros\u0142a, by w 1900 r. osi\u0105gn\u0105\u0107 1055, a w 1938 r., z kt\u00f3rego pochodz\u0105 ostatnie przedwojenne dane by\u0142o ich ju\u017c 1774. W tym w Leszczawie Dolnej &#8211; 620, w Leszczawce &#8211; 420, w Leszczawie G\u00f3rnej &#8211; 240, w Brze\u017cawie 224, w Malawie 223, w Dobrzance &#8211; 45 i w \u0141omnej &#8211; 2. Warto t\u0105 liczb\u0119 por\u00f3wna\u0107 do mieszkaj\u0105cych na terenie parafii 4569 grekokatolik\u00f3w i 161 \u017byd\u00f3w, co daje razem 6504 mieszka\u0144c\u00f3w na terenie parafii, czyli tyle ile obecnie ca\u0142a gmina Bircza.<\/p><p><br><\/p><p>Autor: Maciej Duda<\/p>\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Najstarsze wiadomo\u015bci o parafii w Leszczawie mamy dzi\u0119ki opracowaniu dr Grzegorza Klebowicza. Parafia zosta\u0142a<span class=\"more-dots\">&#8230;<\/span><\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"parent":0,"menu_order":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","template":"","meta":{"footnotes":""},"class_list":["post-14","page","type-page","status-publish","hentry","no-post-thumbnail"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/leszczawadolna.przemyska.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/14","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/leszczawadolna.przemyska.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/pages"}],"about":[{"href":"https:\/\/leszczawadolna.przemyska.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/page"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/leszczawadolna.przemyska.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/leszczawadolna.przemyska.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=14"}],"version-history":[{"count":8,"href":"https:\/\/leszczawadolna.przemyska.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/14\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":79,"href":"https:\/\/leszczawadolna.przemyska.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/14\/revisions\/79"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/leszczawadolna.przemyska.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=14"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}